Loading

Ung thư cổ tử cung

Những điều phụ nữ Việt Nam cần biết

Lời Mở Đầu

Hàng năm, có hơn 10,000 phụ nữ tại Hoa Kỳ được chẩn đoán là bị ung thư cổ tử cung. Phụ nữ Việt Nam tại Mỹ mắc bệnh ung thư cổ tử cung thường hơn phần lớn phụ nữ khác.

Nhưng có những việc mà quý vị có thể làm để ngừa ung thư.

Chỉ cần một xét nghiệm khoảng 5 phút, đó là xét nghiệm ung thư cổ tử cung, hay còn được gọi là thử Pap hay Pap smear. Thử Pap dùng để tìm kiếm các biến đổi bất thường của tế bào ở cổ tử cung. Nếu các biến đổi này được phát hiện sớm và chữa trị kịp thì có thể ngừa được bệnh ung thư cổ tửcung. Đa số các trường hợp tử vong vì ung thư cổ tử cung xảy ra ở những phụ nữ chưa bao giờ đi thử Pap. Và rất nhiều phụ nữ Việt Nam đã không đi thử Pap đều đặn. Tập tài liệu này cho các tin tức về bệnh ung thư cổ tử cungmà MỖI phụ nữ Việt Nam đều cần biết để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

Bệnh Ung Thư Cổ Tử Cung Là Gì?

Ung thư cổ tử cung bắt đầu trong các tế bào của cổ tử cung. Thường thì các tế bào tăng trưởng và phân chia để tạo thành những tế bào mới theo nhu cầu của cơ thể. Khi các tế bào già đi thì chúng chết và được thay thế bởi những tế bào mới.Đôi khi diễn tiến này không theo đúng thứ tự. Những tế bào mới được tạo ra trong khi cơ thể không cần và các tế bào cũ không chết đi khi đến lúc phải chết. Những tế bào dư thừa này có thể tạo thành một khối mô được gọi là khối u và có thể là bướu ung thư.

Cổ tử cung là một đoạn nhỏ hẹp nằm phía dưới của thân tử cung (tử cung còn gọi là dạ con). Bề mặt của cổ tử cung được lót bởi một lớp các tế bào mà có thể kiểm tra dễ dàng bằng thử Pap.

Ung thư cổ tử cung thường tiến triển chậm trong thời gian dài. Trước khi ung thư xảy đến, cổ tử cung có một ít thay đổi qua đó các tế bào bất bình thường bắt đầu xuất hiện. Sau lúc ấy, các tế bào bất bình thường có thể trở thành tế bào ung thư và lan rộng.

Nhờ y học hiện đại, bệnh ung thư cổ tử cung có thể chữa khỏi được. Trong nhiều trường hợp, ung thư cổ tử cung có thể được ngăn ngừa hoàn toàn.

"Nếu tôi không có triệu chứng gì, tại sao lại phải đi bác sĩ của tôi để khám bệnh?"

Bác sĩ Nguyễn: "Nhiều người có thể mắc bệnh ung thư cổ tử cung nhưng không biết vì lúc đầu không thấy có triệu chứng gì. Vì vậy quý vị nên lấy hẹn đi thử Pap 3 năm một lần, cho dù quý vị không thấy có triệu chứng gì. Xin nhớ rằng nếu ung thư cổ tử cung được phát hiện sớm thì hầu như 100% các trường hợp có thể chữa trị được.

Nguyên Nhân Nào Gây Bệnh Ung Thư Cổ Tử Cung?

Hầu như tất cả các trường hợp mắc bệnh ung thư cổ tử cung đều bắt đầu từ chứng nhiễm một loại siêu vi khuẩn tên là human papillomavirus – gọi tắt là HPV. Siêu Vi Khuẩn HPV được lây truyền qua đường sinh dục. Phụ nữ và nam giới đều có thể bị lây. Việc vệ sinh kém sau khi sinh hoạt tình dục không thể gây bệnh ung thư cổ tử cung.

HPV là gì? HPV do chữ human papillomavirus (pap-ih-lo-ma-vy e-rus) là một loại siêu vi khuẩn có thể lây truyền qua đường tình dục. Có hơn 100 loại siêu vi khuẩn HPV khác nhau. Một số siêu vi khuẩn này gây ra các loại mụn cóc không có tính ung thư. Nhưng một số siêu vi khuẩn HPV khác lại có liên quan tới bệnh ung thư cổ tử cung. Phụ nữ có thể đi thử Pap để tìm siêu vi khuẩn HPV trước khi nó gây ra bệnh ung thư cổ tử cung.

"Tôi luôn luôn dùng bao cao su. Tôi có phải lo bị HPV không?"

Bác sĩ Nguyễn: "Bao cao su không bảo vệ hiệu quả trong việc chống lại HPV. Ngay cả lúc có sử dụng bao cao su, HPV có thể lây qua tiếp xúc tình dục bao gồm giao hợp âm đạo và hậu môn, chạm ngón tay vào bộ phận sinh dục, và chạm ngón tay vào hậu môn."

Ai Có Thể Mắc Bệnh Ung Thư Cổ Tử Cung?

Tất cả phụ nữ có thể mắc bệnh ung thư cổ tử cung. Những phụ nữ không đi thử Pap đều đặn có nhiều nguy cơ mắc bệnh ung thư cổ tử cung hơn. Sở dĩ phụ nữ Việt Nam ở Mỹ có nguy cơ mắc bệnh ung thư cổ tử cung cao là vì rất nhiều người không đi thử Pap đều đặn.

Phụ Nữ Cần Làm Gì Để Giúp Ngăn Ngừa Căn Bệnh Chết Người Này?

Thử Pap là cách hữu hiệu nhất để bảo vệ người phụ nữ chống lại bệnh này. Phụ nữ nên đi thử Pap ít nhất 3 năm một lần kể từ năm 21 tuổi. Nếu quý vị sinh hoạt tình dục trước năm 21 tuổi, quý vị nên đi xét nghiệm ung thư cổ tử cung khoảng 3 năm sau lần sinh hoạt tình dục đầu tiên.

Khi tròn 21 tuổi mà chưa sinh hoạt tình dục, quý vị vẫn nên đi xét nghiệm ung thư cổ tử cung. Quý vị nên tiếp tục đi thử Pap ít nhất 3 năm một lần trong suốt cuộc đời. Bác sĩ của quý vị cũng có thể khuyên quý vị nên đi xét nghiệm thường xuyên hơn. "Mỗi phụ nữ Việt Nam chúng ta cần tìm hiểu về việc thử Pap để biết cách ngừa bệnh ung thư cổ tử cung."

Xét Nghiệm Ung Thư Cổ Tử Cung (hoặc Thử Pap) Là Gì?

Thử Pap là một xét nghiệm rất đơn giản để tìm những biến đổi bất thường của tế bào ở cổ tử cung. Những biến đổi này có thể đưa đến ung thư nếu không chữa trị. Khi thử Pap bác sĩ thường khám thêm luôn phần phụ khoa cho bệnh nhân. Xét nghiệm ung thư cổ tử cung không dò tìm được các căn bệnh lây truyền qua đường tình dục. Hãy yêu cầu bác sĩ của quý vị làm các xét nghiệm khác cho những căn bệnh này.

Khám phụ khoa là gì? Khi khám phụ khoa, bác sĩ sẽ khám các cơ quan sinh sản của phụ nữ để tìm những thay đổi bất thường về kích thước hoặc hình dạng.

Những Việc Sẽ Làm Khi Thử Pap

Trước khi khám: bác sĩ sẽ đi ra ngoài trong khi quý vị thay quần áo để mặc áo choàng bệnh viện. Sau đó, để giữ sự kín đáo, quí vị dùng tấm chăn bằng giấy để che đắp phần thân thể từ thắt lưng xuống chân.

Trong khi khám: bác sĩ sẽ đặt dụng cụ gọi là mỏ vịt vào trong âm đạo để xem cổ tử cung, rồi dùng một que bông gòn để quệt gom lấy một ít tế bào từ cổ tử cung. Khi ấy, quý vị có thể cảm thấy hơi khó chịu.

Sau khi khám: bác sĩ sẽ gửi các tế bào này tới phòng xét nghiệm để xem có thay đổi nào bất thường ở tế bào hay không. Bác sĩ của quý vị sẽ liên lạc để báo kết quả thử Pap của quí vị qua điện thoại hoặc bằng thư. Nếu nhiều ngày sau mà bác sĩ vẫn chưa báo kết quả thì quý vị cần liên lạc với bác sĩ để hỏi kết quả.Điều này rất quan trọng.

Khi đi thử Pap, bác sĩ của của quý vị có thể hỏi những câu hỏi như:

→ "Quý vị bắt đầu có kinh nguyệt từ năm bao nhiêu tuổi?"

→ "Kinh nguyệt của quý vị có đều không?"

→ "Kinh nguyệt của quý vị thường kéo dài trong bao nhiêu ngày?"

→ "Từ trước tới nay quý vị có bao nhiêu người bạn tình?"

Xin đừng nghĩ rằng "Bác sĩ này tò mò làm tôi thấy ngượng quá." Xin nhớ đây là công việc hàng ngày của bác sĩ và bác sĩ cần biết đầy đủ chi tiết để giúp bảo vệ sức khỏe cho quý vị.

"Tôi ngại nói với bác sĩ về chuyện này. Vậy tôi cần phải làm gì?"

Bác sĩ Nguyễn:"Nhiều phụ nữ cảm thấy ngại ngùng khi muốn yêu cầu bác sĩ thử Pap cho mình. Theo phong tục của chúng ta, người phụ nữ không thường nói đến vấn đề tình dục và những phần kín đáo của cơ thể. Vì vậy, phải là người phụ nữ can đảm lắm mới dám đề nghị bác sĩ thử Pap cho mình, nhất là khi bác sĩ lại là nam giới. Nếu ngại, quý vị có thể yêu cầu một nữ y tá ở lại trong phòng lúc khám bệnh. Vì sức khỏe của mình, quí vị đừng nên e ngại – hãy mạnh dạn yêu cầu bác sĩ thử Pap cho mình."

Làm Thế Nào Để Hỏi Kết Quả Thử Pap?

Điều rất quan trọng là quý vị cần phải liên lạc lại với bác sĩ của mình để biết kết quả thử Pap. Mỗi bác sĩ thông báo kết quả cho bệnh nhân theo cách riêng của họ. Trước khi ra về, quý vị cần hỏi xem bác sĩ sẽ báo kết quả thử nghiệm cho quý vị bằng cách nào. Nếu sau đó vài tuần mà bác sĩ vẫn chưa báo kết quả thì quý vị cần phải liên lạc với bác sĩ của quý vị.

Nếu các kết quả thử Pap của quý vị là "bình thường" hoặc "âm tính"

Điều này có nghĩa là quý vị không có các thay đổi bất thường về tế bào ở cổ tử cung. Tùy vào kết quả thử nghiệm, bác sĩ của quý vị có thể sẽ đề nghị quý vị làm các thử Pap cách nhau lâu hơn.

Nếu kết quả thử Pap của quý vị là "bất thường" hoặc "dương tính"

Điều này có nghĩa là xét nghiệm tìm thấy có những biến đổi ở tế bào của cổ tử cung. Quý vị có thể cần làm thử Pap lại. Bác sĩ của quý vị sẽ cho biết là quý vị cần thêm các xét nghiệm khác nữa hay không.

Kết quả thử Pap "bất thường" hoặc "dương tính" không có nghĩa là quý vị đã mắc bệnh ung thư cổ tử cung. Phần nhiều phụ nữ có kết quả Pap bất thường không có nghĩa là có bệnh ung thư cổ tử cung. Nhưng điều quan trọng là quý vị cần bảo vệ sức khỏe của mình bằng cách làm thêm xét nghiệm cần thiết, cùng những việc khác mà bác sĩ yêu cầu.

Những Điều Cần Nhớ Về Thử Pap

Phụ nữ nên làm xét nghiệm này trong lúc không có kinh nguyệt. Thời gian thích hợp nhất là từ 10 tới 20 ngày sau ngày đầu có kinh nguyệt.

Khoảng 2 ngày trước khi thử Pap: không nên bơm rửa âm đạo không nên đặt thuốc, kem, hoặc các loại thuốc đặt vào âm đạo.

Không nên sinh hoạt tình dục trong vòng 1-2 ngàytrước khi thử Pap. Điều này có thể dẫn đến kết quả không rõ ràng.

Bác sĩ Nguyễn: "Nhiều người phụ nữ chưa bao giờ sinh hoạt tình dục muốn biết họ có còn trinh trắng hay không sau khi họ thử Pap. Có cách thử Pap mà không có ảnh hưởng đến màng trinh. Để bớt khó chịu, có thể đề nghị bác sĩ của quý vị sử dụng loại mỏ vịt nhỏ nhất."

Những thắc mắc thường gặp

Hỏi: Những người phụ nữ còn trinh có cần đi thử Pap không?

Đáp: Cần. Mọi phụ nữ đều nên bắt đầu đi thử Pap định kỳ, ít nhất là nên bắt đầu đi xét nghiệm khi đã được 21 tuổi.

Hỏi: Những người phụ nữ cao tuổi có cần đi thử Pap không?

Đáp: Phụ nữ từ 65 tuổi trở lên nên hỏi bác sĩ xem có cần tiếp tục đi thử Pap hay không. Tùy vào các kết quả thử Pap trước đâ y mà bác sĩ của quý vị sẽ cho biết bao lâu thì nên đi thử Pap một lần.

Hỏi: Những phụ nữ đã từng cắt bỏ tử cung có cần đi thử Pap không?

Đáp: Những phụ nữ đã bị cắt bỏ tử cung vì có dấu hiệu trước ung thư (tiền ung thư) hoặc ung thư cổ tử cung vẫn có thể cần thử Pap định kỳ. Nên hỏi bác sĩ của mình nếu quý vị không chắc về điều này.

Hỏi: Những phụ nữ đang ở giai đoạn mãn kinh có cần đi thử Pap không?

Đáp: Cần. Vì ung thư cổ tử cung có thể xuất hiện sau khi mãn kinh.

Xin nhớ rằng phần đông những phụ nữ bị chết vì ung thư cổ tử cung là những người chưa từng bao giờ đi thử Pap.

Nguồn: National Cancer Institute (www.cancer.gov)

Tải xuống bản pdf đầy đủ →